Bí quyết chinh phục công việc viết tự do

Nghề viết tự do (content freelancer) đang ngày càng trở nên phổ biến, mang đến cho người làm nghề sự sáng tạo không giới hạn, quyền tự chủ trong việc lựa chọn dự án, đồng nghiệp và đặc biệt là sự linh hoạt trong việc sắp xếp công việc cũng như cuộc sống cá nhân. Để thành công trên con đường này, dưới đây là ba mẹo quan trọng giúp bạn định hình và chinh phục công việc viết tự do một cách hiệu quả.

1. Khám phá và Phát triển Phong cách Viết Phù hợp

Bước đầu tiên để thành công trong sự nghiệp viết tự do là tìm ra thế mạnh và phong cách viết riêng của bạn. Có nhiều loại hình viết khác nhau mà bạn có thể theo đuổi:

Copywriting

Nếu bạn có khả năng tạo ra những nội dung súc tích, hấp dẫn và dễ hiểu nhằm mục đích bán sản phẩm hoặc dịch vụ, copywriting là lựa chọn lý tưởng. Bạn có thể bắt đầu bằng cách viết cho các doanh nghiệp nhỏ hoặc startup với mức giá cạnh tranh để tích lũy kinh nghiệm, thử nghiệm các phong cách viết hiệu quả và nghiên cứu tâm lý khách hàng. Với sự kiên trì và nỗ lực, bạn hoàn toàn có thể trở thành một copywriter chuyên nghiệp chỉ trong vòng một năm.

Viết theo Chuyên đề (Blogging/Content Writing)

Nếu bạn là chuyên gia hoặc có đam mê sâu sắc về một lĩnh vực cụ thể, hãy cân nhắc việc xây dựng blog cá nhân và sản xuất nội dung thường xuyên. Một blog thành công không chỉ giúp bạn kiếm tiền thông qua quảng cáo hoặc nhận tài trợ từ độc giả mà còn là một portfolio vững chắc để ứng tuyển vào các dự án viết bài cho các khách hàng khác.

Viết Thông cáo Báo chí

Kiến thức về PR sẽ là một lợi thế lớn, nhưng ngay cả khi không có nền tảng PR chuyên sâu, bạn vẫn có thể thành công trong việc viết thông cáo báo chí nếu bạn có kỹ năng viết tốt và hiểu rõ những yếu tố thu hút sự chú ý của giới báo chí.

Influencer trên Mạng xã hội

Nếu những gì bạn viết, nói hoặc chia sẻ trên các nền tảng như Facebook, Instagram, Twitter luôn nhận được sự tương tác cao, bạn có tiềm năng trở thành một người có ảnh hưởng (influencer). Hãy tập trung xây dựng thương hiệu cá nhân hoặc tạo ra các dòng sản phẩm nội dung riêng thông qua fanpage. Khi có một lượng lớn người theo dõi, bạn sẽ nhận được nhiều lời mời hợp tác từ các công ty để quảng bá sản phẩm và dịch vụ của họ. Ngoài ra, đừng quên các hình thức viết truyền thống như viết truyện ngắn, sách hoặc cộng tác với các tòa soạn báo.

Ghostwriter (Người viết ẩn danh)

Để trở thành ghostwriter, bạn cần có khả năng biến hóa giọng văn linh hoạt, sao cho phù hợp với yêu cầu của khách hàng. Công việc này có thể bao gồm viết bài blog hoặc fanpage theo giọng điệu của CEO một công ty, hoặc chấp bút hồi ký cho những người có câu chuyện thú vị nhưng không thể tự diễn đạt một cách hiệu quả.

2. Tận dụng các Nền tảng Tìm việc và Xây dựng Mạng lưới

Để tìm kiếm cơ hội, bạn không nên bỏ qua các nền tảng tuyển dụng trực tuyến. CareerBuilder là một công cụ hữu ích để lọc các công việc phù hợp với lĩnh vực bạn quan tâm, từ quảng cáo, đối ngoại, truyền thông đến tiếp thị, báo chí, biên tập. Ngoài ra, hãy thường xuyên theo dõi các trang tuyển dụng của công ty và đặc biệt là LinkedIn.

Trên LinkedIn, bạn có thể tìm kiếm các vị trí “writer freelance” hoặc “copywriter freelancer”. Đừng ngần ngại bắt đầu từ những dự án nhỏ và luôn đảm bảo hồ sơ của bạn đáp ứng đầy đủ yêu cầu của nhà tuyển dụng, bao gồm tiêu đề email chuyên nghiệp, các bài viết mẫu (clip đã thực hiện) và một portfolio ấn tượng.

Song song với đó, việc xây dựng mạng lưới quan hệ là vô cùng quan trọng. Hãy chủ động kết nối trên LinkedIn và trao đổi portfolio khi gặp gỡ các đối tác tiềm năng. Thu thập những đánh giá tích cực từ khách hàng sẽ giúp củng cố uy tín và khẳng định chuyên môn của bạn. Đừng quên nêu bật những thế mạnh đặc trưng của mình, ví dụ như khả năng hoàn thành công việc đúng hạn (chạy deadline), am hiểu công nghệ, hay khả năng thích ứng linh hoạt với nhiều lĩnh vực khác nhau.

3. Định giá bản thân một cách Hợp lý

Việc định giá chính xác cho công sức và sản phẩm của mình là yếu tố then chốt. Bạn cần xác định rõ ràng:

• Mức thù lao mong muốn cho mỗi sản phẩm nội dung.
• Các chi phí đầu tư cho mỗi sản phẩm, bao gồm thời gian nghiên cứu, liên hệ nguồn tin, lên cấu trúc nội dung, biên tập và các chi phí hao mòn khác.

Khi đã có báo giá và chi phí ước tính, bạn có thể dễ dàng đánh giá xem một dự án có thực sự hợp lý và đáng để nhận lời hay không.

Theo dõi Chi phí Cẩn thận

Hãy nhớ rằng bạn sẽ phải đóng 10% thuế thu nhập trên mỗi hợp đồng. Do đó, cần tính toán phần thuế này vào tổng chi phí khi báo giá. Ngoài ra, đừng quên các chi phí duy trì công việc hàng ngày như cước internet, điện thoại di động, hao mòn thiết bị (máy tính, máy in) và chi phí đi lại.

Một điểm khác biệt lớn giữa người làm tự do và nhân viên chính thức là bạn sẽ không được hưởng các quyền lợi như bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế từ nhà tuyển dụng. Vì vậy, việc tự chăm sóc bản thân và chủ động đăng ký các gói bảo hiểm này với cơ quan có thẩm quyền là điều cần thiết và không nên chậm trễ.

Đánh giá Hợp đồng Kỹ lưỡng

Trước khi ký kết, hãy đảm bảo bạn hiểu rõ mọi điều khoản trong hợp đồng. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào, đừng ngần ngại hỏi khách hàng để làm rõ. Một hợp đồng chính thức và minh bạch sẽ là công cụ bảo vệ hiệu quả cho cả bạn và khách hàng trong trường hợp phát sinh vấn đề.

Nghề viết tự do mang lại sự tự do nhưng cũng đi kèm với tính bất ổn định và nhiều thử thách không lường trước. Nếu bạn đã sẵn sàng đối mặt, hãy bắt đầu xây dựng, đầu tư và quản lý sự nghiệp của mình một cách chuyên nghiệp và có chiều sâu ngay từ bây giờ.